AHMET ÖZER Biyografisi

Ahmet Özer kimdir?

 

 

(d. 19 Ocak 1946, Maçka) Şair-Yazar-Akademisyen.

19 Ocak 1946 tarihinde Maçka (Trabzon)’da doğdu. Trabzon Lisesi’ni (1964), Fatih Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümü’nü (1967), Anadolu Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nü bitirdi. Çeşitli öğretim kurumlarında 29 yıl Türk Dili Öğretmenliği yaptı. Bilkent Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi’nde öğretim görevlisi olarak çalıştı. Yıllarca, Kıyı ve Bilkent 4 Mevsim dergilerinin sanat yönetmenliğini sürdürdü.

İlk şiiri 1966 yılında yayımlandı. Şiirleri ve yazıları Doğrultu, Dönemeç, Düşün, Edebiyat 81, Evrensel Kültür, Güney, Hakimiyet Sanat, Karşı, Kıyı, Milliyet Sanat, Sesimiz, Somut, Temmuz, Türkiye Yazıları, Varlık, Yansıma, Yazko Edebiyat gibi çeşitli yayın organlarında yer aldı.

Bu yılın başında 47. yapıtı yayımlandı: Işıklar Kırmızıydı.

 

Ahmet Özer

 

ISBN: 978-9944-237-86-4

Trabzon Maçka’da Zehra Hanım ve öğretmen İsmail Özer’in oğlu olarak doğdu. 1964’te Trabzon Lisesi’nden mezun olduktan sonra Fatih Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümü’nü bitirdi. Bununla yetinmeyen Ahmet Özer, sonrasında ise Anadolu Üniversitesi’nde Türk Dili ve Edebiyatı bölümünü bitirdi. Mezun olduktan sonra 29 yıl öğretmenlik yapan yazar, Bilkent Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi’nde 1996-2015 yılları arasında Öğretim Görevlisi olarak çalıştı. Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi Kıyı ve Bilkent Üniversitesi Kültür-Sanat-Edebiyat Dergisi 4 Mevsim dergilerinde sanat yönetmenliği yaptı.

İlk ödülünü 1981 Nevzat Üstün Şiir Başarı Ödülü’yle alan Ahmet Özer, sonrasında; 1982 Ömer Faruk Toprak Şiir Mansiyonu, 1989 TRT İstanbul Radyosu “Gecenin İçinden” Programı Öykü Ödülü, 1991 Kökten Kitabevi Öykü Ödülü, 1993 Yunus Nadi Yayımlanmamış Şiir Kitabı Ödülü, 1998 Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü, 2000 Trabzon Gazeteciler Cemiyeti Yılın Sanat Ödülü, 2002 Ceyhun Atuf Kansu Şiir Ödülü, 2002 Sabahattin Sağıroğlu Trabzon’a Hizmet Ödülü ve 2016 İsmet Kemal Karadayı Onur Ödülü’ (Şiir dalında)nün sahibi oldu.

Yarım kalan roman denemesinin ardından ilk şiiri 1966’da Son Haber Gazetesinde yayımlanan Ahmet Özer’in yoğun bir yayın hayatı olmuştur. Bu dönemde öğretmeni Rasim Şimşek, Öner Ciravoğlu, Ertan Tokinan, İsmail Gümüş ve Ayhan Can gibi isimler Ahmet Özer’in sanat anlayışını etkileyen isimler arasındadır. Özellikle “Ayhan Can’ın dosyamla ilgili görüşleriyle yazdığı onlarca mektup, bugünkü şiirimin temel yapısını oluşturmuştur diyebilirim. Bu nedenle kendisine çok şey borçluyum” (Özer 2001: 3) diyen şair için bu dönem sanat anlayışının şekillenmesi açısından önemli olmuştur.

Ahmet Özer, şiir, araştırma-inceleme, deneme, tanıtı, söyleşi, biyografi, gezi ve öykü vb. alanlarda birçok yayın yapmıştır. “Çok yazmanın yanında çok gezmiş bir insanım. Gezdiğim her coğrafya; şiirime, yazılarıma, düşüncelerime ufuk açmıştır. […] Farklı mekanlarda bulunma olanağım oldu. Değişik her ortamın iç dünyamı çok yönlü ışıttığını belirtebilirim” (Sezer 2009: 94) diyen Ahmet Özer, 60’lı yıllardaki olayların yakından bir takipçisi de olmuştur. Kişiliğinin gelişimine katkıda bulunan bu olaylar kalemine de yansımıştır.

1968’de Türkiye Öğretmenler Sendikası (TÖS) üyesi olan Ahmet Özer’in bu dönemde takip ettiği süreli yayınları arasında Varlık, Türk Dili, Yeni Edebiyat, Yeni Dergi, Yeni Ufuklar ve Ant dergileri yer almıştır. 1972-1975 yılları arasında Yansıma dergisinde yazıları, şiirleri, derginin son sayısında ise hikâyesi yayımlanmıştır.

Şiirlerini 1966’da yayımlamaya başlamasına karşın ilk şiir kitabını ancak 1981’da yayımlamıştır. Bu durum “[…] onun kitap çıkarmakta ivecen davranmadığını, ürünlerini sabırla işleyip dinlendirdiğini, seçerken ince eleyip sık dokuduğunu gösteriyor” (Bezirci 1998: 108). İlk kitabının yanı sıra ilk ödülü, geçirdiği rahatsızlık, gelen röportaj talepleri ve hakkındaki olumlu yazılar ile 1981 yılı Ahmet Özer’in hayatında hareketli bir yıl olmuştur. Şairliğinin yanı sıra dergiciliğiyle de ön plana çıkan sanatçı için 1981 yılının ayrıca bir önemi daha vardır. Sanatçı, lise yıllarından beri iç içe olduğu 1961’den itibaren aralıklarla çıkan Kıyı dergisinin 3. döneminden kapanışına (1983) kadar dergiye sanatıyla dâhil olmuştur. Ardından 1983’de üye olduğu Danışma Kooperatifi tarafından ikinci kitabı basılmıştır. Yine bu dönemde Ankara’da çıkarmaya başladıkları Karşı dergisi için sürekli şehir dışına çıkan Ahmet Özer, dostlarıyla da bir araya gelmiş ve bu toplantılarda Kıyı’nın ülkenin dört bir yanına yayıldığını gözlemlemiştir.

Yayımlanan son şiir kitabı Suları Çekilen Nehir’le birlikte on şiir kitabı bulunan Ahmet Özer’e göre şiir zor bir sanattır: “Şiirin ağır bir işçilikle yazıldığını biliyorum. En yalın şiirlerde bile bir kolaylığın bir basitliğin olmadığına inanıyorum. Şiiri bilmeden şiir yazmak çok insana kolay geliyor. Oysa zaman içinde şiir dünyasında bir geziye çıkıldığında önümüze nice zorluklar çıkıyor” (Eroğlu Kasım 1987: 34).

Kendi kuşağı için; “[…] Çok okuyan, iyi dinleyen, gerekli araştırmalar yapan kişiler olarak şiirimizin etki gücünün, kendimizden başlayarak geniş bir alanı kapsamanı istiyorduk. […] Dönemin şairleri olarak düşünsel alanda hiç yalpalamadan, şiirini devrimci bir damara bağlayarak yaşamına sindirmeyi temel ilke edinmiştik. Bu anlayışı sürdürdüğümüze inanıyoruz” (Duran Kasım/ Aralık 2018: 8) diyen şair, 1960’lı yılların da kuşağı için oldukça önemli olduğunu vurgular:

“60’lı yılların ikinci yarısından bugüne, çağına tanıklık eden bir şiiri kurmaya çalıştık. Yaşamın her türlü acılarına, yıkımlarına, darbelerine, yasaklarına karşı koyan bir anlayışla sürüp getirdik şiiri. Onca çelişkinin, onca kirlenmenin, onca dağılmanın ortasında ayakta kalmanın savaşıydı bu. […] Kendimizi edebiyatın nöbetini tutan kişiler olarak değerlendiriyorum. Bu alandan çıksak, büyük bir boşluk doğacak diye düşünüyorum” (Duran Kasım/ Aralık 2018: 9).

Farklı dergilerde yazıları yayımlanan yazarın yine gazetelerde pek çok köşe yazısı yayımlanmıştır. Bazı dergi ve gazeteler yaşamı ve sanatı üzerine özel sayı çıkarmıştır. Bunlar arasında Edebiyat Nöbeti, Yaşam Sanat ve Damar dergileri yer almaktadır. Ahmet Özer, gezi ve köşe yazılarını kitaplaştırmış, Şinasi Özdenoğlu, Baki Akgül, Nabi Üçüncüoğlu, Ömer Turan Eyuboğlu, İsmet Kemal Karadayı gibi pek bilinmeyen değerler hakkında biyografiler yazmıştır.

Şairin şiirleri farklı dillere de çevrilir. “Denizin Sesiyle” adlı şiir kitabı Yaprak Damla Yıldırım tarafından İngilizce olarak yayımlanır. Şiirleri, Nevzat Yusuf Sarıgöl-Nermin Yusuf’un Romence çevirisiyle Romanya’da çıkan Poezie turcă modernă’da ve Necdet Adabağ’ın İtalyanca yayıma hazırladığı Antologia della poesia turca contemporanea’da, Gino Leineweber’in yayıma hazırladığı Leaves of Autumn (İnternational Poetry) adlı antolojide de yer alır.

Kaynakça

Bezirci, Asım (1998). Güle Dil Verenler. İstanbul: Evrensel Basım Yayın.

Sezer, Çiğdem (2009). Akan Söz Çınlayan Zaman (Ahmet Özer’in Yaşamı ve Yapıtları). İstanbul: Heyemola Yayınları.

Eroğlu, Haydar (Kasım 1987). “‘Gecenin Kanayan Yerinden’ Kitabı Dolayısıyla Ahmet Özer’le Söyleşi”. Varlık, s. 34.

Özer, Ahmet (Eylül 2001). “Yaşama Bir Uzun Yolculuk”. Damar, S. 126, s. 2.

Aydın, Duran (Kasım / Aralık 2018). “Ahmet Özer: Sanat, Üreticisinden Yaşamını İstiyor…”. Yaşam Sanat, S. 38, s. 8-9.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HATEM TÜRK

 

 

 

Eser Adı	Yayın evi	Basım yılı	Eser türü
Ayrı Beraberlikler	Türkiye Yazıları Yayınları / Ankara	1981	Şiir
Günle Dokunan	Dayanışma Kooperatifi Yayınları / Ankara	1984	Şiir
Gecenin Kanayan Yerinden	Kerem Yayınları / Ankara	1987	Şiir
Söyle Yüzüm Tanığımsın	Cem Yayınları / İstanbul	1990	Şiir
Aşklar Yedeğinde Ömrümüzün	Cem Yayınları / İstanbul	1993	Şiir
Çocuklar Varken	Prospero Yayınları / Ankara	1995	Hikâye
Onlarla Yaşadım	Prospero Yayınları / Ankara	1995	İnceleme
Atlastan Bir Yeryüzü	İlkyaz Kitaplığı / Ankara	1996	Gezi Yazısı
Sordum Söylediler	Anadolu Sanat Yayınları / İstanbul	1996	Sohbet
Yıldızlar Geceyle Gelir	Karşı Yayınları / Ankara	1996	İnceleme
Aşkın Taçyaprağı	Bilgi Yayınevi / Ankara	1998	Şiir
Denizin Öptüğü Kent	Güldikeni Yayınları / Ankara	1998	Diğer
Sarkaç	Güldikeni Yayınları / Ankara	1998	Diğer
Sesimi Rüzgâra Verdim	Güldikeni Yayınları / Ankara	1999	Diğer
Cumhuriyet Şiirimizin Korkusuz ve Coşkulu Şairi ŞİNASİ ÖZDENOĞLU	Kültür Bakanlığı Yayınları / Ankara	2000	Biyografi
Yüzün Yeryüzüdür	Güldikeni Yayınları / Ankara	2000	Diğer
Sözümüz Vardı	Bilgi Yayınevi / Ankara	2001	Şiir
Bir Uzun Ölüm	Kültür Bakanlığı Yayınları / Ankara	2002	Derleme
Sözün Kanatlarında	Kültür Bakanlığı Yayınları / Ankara	2002	Diğer
Yolcu Yolun Nereye	Etikus Yayınları / İstanbul	2004	Diğer
Bir Düşün Ardından	Damar Yayınları / Ankara	2005	Makale
Ömer Güner’e Armağan	Trabzon Gazeteciler Cemiyeti Yayınları / Trabzon	2005	Hatıra
Kemençenin Telinden	Kıyı Dergisi Yayınları / Trabzon	2007	Diğer
Yer Değiştiriyoruz Hayatla	Sarissa Yayınları / İstanbul	2008	Diğer
Memleket Şairi Nabi Üçüncüoğlu	Phoenix Yayınları / Ankara	2010	Biyografi
Bir Şehrin Boynundayız	Yapı Kredi Yayınları / İstanbul	2011	Şiir
Çığlık	Kıyı Yayınları / Trabzon	2011	Makale
Trabzon’un Kalbi Meydan	Heyamola Yayınları / İstanbul	2011	Diğer
Ağızda Dilleri Gördüm	İsim Yayınları / Ankara	2012	İnceleme
Güneşi Alnında Taşıyan Gazeteci-Şair Ömer Turan Eyuboğlu	İsim Yayınları / Ankara	2012	Biyografi
Yazının ve Hukukun Aydınlık Penceresi Baki Akgül	Kıyı Yayınları / Trabzon	2012	Biyografi
Sözün Nakışı	Kıyı Dergisi Yayınları / Trabzon	2014	Diğer
Sulusepken	Kıyı Dergisi Yayınları / Trabzon	2014	Diğer
Düşlerine Tutundum	Panama Yayıncılık / Ankara	2015	Sohbet
Sesime Ses Verenler	Panama Yayıncılık / Ankara	2015	Sohbet
Aydınlanma Savaşçısı İsmet Kemal Karadayı	Artshop Yayınları / İstanbul	2016	Araştırma
Denizin Sesiyle (Türkçe-İngilizce Şiirler)	Artshop Yayınları / İstanbul	2018	Şiir
Kardeş Yağmurlar	Usar Yayınları / İstanbul	2018	Şiir
Suları Çekilen Nehir	Bilgi Yayınevi / Ankara	2018	Şiir

 

 

 

Ahmet Özer’in Şiirlerinden Örnekler

 

BAKIŞI AŞKTI

ne çok güzeldin

yüzünden günboyu ırmaklar dökülürdü
haberin tam saatinde / akşamın indiği vakitte
düşlerimiz havalanırken rüzgarın uğultusunda
ıŞıltılı ipeğin telleri dokunurdu sesinde
dilinden türkçenin en güzel iklimi yansırdı
sözcükler soluk alırdı aynanın derinliğinde
binlerce görüntünün önünde
bakışın çınlardı seven bir yüreğin ömrüne.

çok güzeldin

bir masal aşkinı nasıl büyütürdün bilemem
bildiğim / güzel bir sesin akşamüstü
yağmur yağarken / okuduğum kitap anıların ellerinde
kapım açık / kuşların göç vaktinde
dilini günlerime serip bir orman yaratarak
sevgiden sözler bırakmaktı toprağa
‘seviyorum seni’ nakışıyla örülmüş.

ne güzeldin

bir yaşamın ortasındayken günlerimiz
isterdim sözlerin saman yoluna karışırken
bir denizin eteklerinden yıldızlara savrulmayı
uçuversen bir kapalı kutudan / uzandığım uçuruma
sözcüklere süt veren şiire dönüşürdün
koysam şarkıların en yalnız akşamına adım
dilime tuttuğum ışıkta bir gökyüzü olurdun
karın güzel yağışını anlatırken dünya
dizelerim kanardı birdenbire
tarihin mermerinin en ince damarında.

Ünlem, Temmuz Ağustos 2004

 

—————-

BULUTLARIN GEÇTİĞİ AKŞAM

bakırcılar çarşısına kar yağıyordu
uzun bir yolculuğun hüznünü giyinmiş yüzümle
akşamı kuşanan bir kente giriyordum
denizin sesinde eriyordu martı çığlıkları
yorgun ağaçlar bulvarında telaşlı anneler vardı.

yaşlı bir çınar yaslanıyordu bedestenin duvarına
tarihi kucaklayıp getiriyordu bu sinema afişi
bilekleri bağlı bir çocuğu götürüyordu jandarmalar
süzülen bir ışığın ardına takılan düşlerim
bir babanın yorgunluğunu alıyordu sedirdeki masadan.

buldum izini pilli bir radyonun tozlarında İstanbul şarkıları
kirazın yapraklarından kuzeyli bulutların geçtiği akşam
bir kanaryanın sesi yansıdı gramofona
köpük köpük suların çağları deldiği yerden
bir anne geceyi emzirdi bir masala dayayarak göğsünü.

bir ada mıydık neydik kendi denizimizin ortasında
göçer kuşların uzun soluklarını bıraktığı orman
alnımızın çizgileri karışır toprağın suya hasret yüzüne
eteklerine tırmanırız bir kadının anılarına yol alarak
bir rüzgarın ardı sıra akarız çekiç seslerine karışarak.

 

NOT: Ahmet Özer, 2026 tarihi itibariyle yayımladığı kitaplarının sayısını 50'den fazlaya ulaştırdı.